Skriuwen · 23 aug 2020
In vintage horloazje skjinmeitsje
Âlde pracht weromfine ûnder lagen smoargens
Dizze wike wie ik myn kast oan it opromjen en fûn in âld horloazje. It kaam út it hûs fan myn pake. It seach der út as hie it in aventoerlik libben hân, fol mei gebrûkssporen. Ik seach dat it in automatysk meganysk wurk hie. Doe’t ik it oppakte, begûn it hast fuortdaliks wer te rinnen. Ik frege my ôf hoe moai it wêze soe as ik it foarsichtich skjinmeitsje soe.
Citizen Automatic, 21 jewels 6000
Nei it ferstjerren fan myn pake hawwe wy syn hûs leechhelle. Under de protte (âlde) spullen siet dit Citizen Automatic-horloazje. Ik koe it ferhaal derfan net, mar it wie dúdlik dat it yn de tiid dat it om in pols siet dingen meimakke hie.
It is in automatysk meganysk horloazje út de jierren santich (te beoardieljen oan it ûntwerp en de referinsjenûmers oan de efterkant). Eartiids wie in meganysk horloazje wat men gewoan nedich hie; der wiene gjin smartphones en kompjûters mei oeral digitale klokken. Dit wie krekt foar de saneamde ‘Quartz Crisis’, dy’t in bulte goedkeape horloazjes op batterijen opsmiet. It horloazje dat ik fûn wie in oerbliuwsel út in tiid dy’t foarby wie, mei in meganysk hert dat noch altyd sloech! Hoe machtich is dat!
In tsjinstelling ta de measte smartwatches (dy’t mar in pear jier meigeane) waarden de measte meganyske horloazjes in protte jierren droegen. Yn de tiid dat se om in pols sieten, krigen se de tekens fan deistich gebrûk. Dit horloazje hat der dúdlik wol wat klappen op hân.
Foar safier’t ik kin bepale wie it horloazje yn orizjinele steat, net opknapt of ûnderhâlden. Dat is by horloazjes in goed ding. In vintage horloazje kin al syn sjarme kwytreitsje as it opnij oppoetst wurdt of as karakteristike ûnderdielen lykas de wizerplaat of de wizers ferfongen wurde troch ûnderhâldsûnderdielen. It is dus gjin wûnder dat in orizjineel vintage stik op de merk foar horloazjes in hege priis freget.
In vintage horloazje skjinmeitsje
As do fan plan bist om in vintage horloazje skjin te meitsjen, moatst do hiel foarsichtich wêze. Âlde horloazjes kinne tige kwetsber wêze. Ek al stean der op de kast teksten as “waterproof” of “water resistant”, de kâns is grut dat it net mear beskerme is tsjin focht. As do twivelest, kinst it bêste dyn horloazje nei in profesjonele horloazjemakker bringe om it skjin te meitsjen en profesjoneel te behanneljen.
As do it sels dwaan wolst, moatst do wat horloazjegereedskip oanskaffe. Dat is te finen op it ynternet en hjirmei kinst it horloazje iepenmeitsje en slute sûnder it te beskeadigen. Mei it rjochte gereedskip is it maklik om de bân fan de horloazjekop te heljen. Dan kinst it makliker skjinmeitsje (want in bân kin better tsjin wetter).
Dit horloazje siet fol smoargens yn de bân. Do silst faak sjen dat der smoargens tusken de ferskillende skeakels en ûnderdielen sit. Oer de tiid kinne bannen in bloeiend ekosysteem fan mikroben wurde, mei kimen, baktearjes en oar mikroskopysk libben.
Do kinst ferskillende dingen brûke om de bân en de horloazjekop skjin te meitsjen. Ik brûk faak myn elektryske toskeboarstel (mei in reserve-boarsteltsje!) om de smoargens maklik út de skeakels te heljen. In bân kin ek skjinmakke wurde yn in ultrasoan bad. Wês foarsichtich mei de horloazjekop, want dêr sit it wurk yn, brûk wetter sunich (as der al wetter by komt).
Ik haw it meganyske wurk yn it horloazje kontrolearre om te sjen oft de kast ea iepen stien hat foar focht of stof. As dat sa is, moatst do it wurk troch in profesjonele horloazjemakker ûnderhâlde litte, om te foarkommen dat (wetter- of stof-)skea it wurk fierder beskeadiget. Om’t der in soad stiel yn sit, is oksidaasje in echt gefaar foar in meganysk wurk. Dit horloazje seach der fan binnen skjin út, gjin tekens fan problemen en it automatyske wurk like yn goede steat te wêzen!
As do echt aventoerlik bist, kinst wierskynlik technyske skema’s fine fan gewoane horloazjewurken. Se binne lykas de plattegrûn fan it wurk, sadat do de ûnderskate ûnderdielen werkenne kinst. Gelokkich wie dit horloazjewurk yn oarder.
Resultaat
Nei it foarsichtich skjinmeitsjen haw ik it horloazje wer byinoar set. Krekt lykas by de vintage fyts dy’t ik earder skjinmakke hie, stie ik fernuvere oer de pracht dy’t ûnder de smoargens ferburgen siet. It skjinmeitsjen wie in goed idee!
Fansels is it plexiglês beskeadige, it hat in soad krassen en barsten. It goeie nijs is dat se maklik ferfongen wurde kinne. Mar ik fyn it moai as dingen orizjineel binne en it hindere my net om it sa te litten. Ik tink dat it bydraacht oan it karakter fan it horloazje en it brekt it (sinne)ljocht op in nijsgjirrige wize.
Tank sij de moderne wûnders fan it ynternet kinst do in soad ferskillende bannen en bandsjes fine foar dyn vintage horloazje. Se oanbringe is maklik en se litte dy dyn âlde horloazje faak op nije manieren wer ûntdekke!
Konklúzje
Vintage horloazjes binne populêr om har unike skaaimerken dy’t ûntstien binne yn de tiid dat se om in pols sieten. Elk horloazje fertelt in oar ferhaal en dat makket it nijsgjirrich. Samlers fine it moai dat it tiid kostet foardat in horloazje der útsjocht lykas it hjoed docht. Ûntelbere lytse krassen en no en dan in litteken fertelle it ferhaal fan eardere eigners. Men kin him sels yntinke dat men wat fan it machismo fan eardere dragers erft.
As do ea in moai vintage horloazje tsjinkomst, behannelje it dan mei respekt en soarch. Sjoch nei tekens fan gebrûk as wat moais, net as wat dat opnij ôfwurke wurde moat nei fabryksstaat. As do in nij horloazje hawwe wolst, keapje der dan ien. Vintage horloazjes gean oer de ferhalen fan har libbenstiid, behannelje se goed en miskien foegest dyn eigen haadstik ta oan har ferhaal!
